Jak przestawić okna na tryb zimowy: instrukcja krok po kroku

Jak przestawić okna na tryb zimowy: otwórz skrzydło, znajdź na jego krawędzi metalowe rolki ryglujące i obróć każdą tak, aby znacznik na rolce wskazywał uszczelkę, czyli stronę pokoju. Zwykle wystarcza klucz imbusowy 4 mm albo kombinerki, a z trybu letniego rolkę obraca się o pół obrotu. Regulację robi się jesienią, gdy rusza ogrzewanie, a wiosną cofa na tryb letni. Efekt sprawdzisz zwykłą kartką papieru.

• Na czym polega przestawienie okien na tryb zimowy i co daje?
• Jak sprawdzić, czy okna mają tryb zimowy?
• Jakie narzędzia są potrzebne do regulacji okien na zimę?
• Jak ustawić tryb zimowy w oknie krok po kroku?
• W którą stronę przekręcić rolki na zimę?
• Ile rolek przestawić w drzwiach balkonowych i oknach dachowych?
• Jak sprawdzić docisk okna po regulacji?
• Kiedy przestawić okna na zimę, a kiedy z powrotem na lato?
• Co zrobić, gdy po przestawieniu okna nadal wieje?

Na czym polega przestawienie okien na tryb zimowy i co daje?

Przestawienie okien na tryb zimowy to zwiększenie siły, z jaką skrzydło dociska się do ramy i uszczelek. Szyba i rama zostają bez zmian, zmienia się tylko położenie rolek w okuciu.

Rolki ryglujące, potocznie grzybki, po zamknięciu okna wchodzą w zaczepy na ramie. W większości okuć są mimośrodowe: oś obrotu jest przesunięta względem środka, więc obrót rolki zmienia jej odległość od uszczelki, co pokazuje instrukcja sezonowej regulacji okien. W trybie zimowym uszczelka jest mocno ściśnięta, w letnim docisk jest słabszy i zostawia minimalną przestrzeń na mikrocyrkulację powietrza.

Mocniej dociśnięte skrzydło ogranicza przeciągi i niekontrolowaną ucieczkę ciepła, poprawia komfort termiczny przy oknie i lepiej tłumi hałas z zewnątrz. Poradnik o regulacji okien przed zimą szacuje udział okien w stratach ciepła budynku na 20-30%. Nie podaje jednak, jaką część tej wartości odzyskuje sama zmiana docisku, więc tej liczby nie można traktować jako obiecanej oszczędności na ogrzewaniu.

Jak sprawdzić, czy okna mają tryb zimowy?

Okno ma tryb zimowy, jeśli rolki na krawędzi skrzydła dają się obrócić: mają kropkę, kreskę, wycięcie, gniazdo na klucz albo owalny kształt. Rolka idealnie okrągła, bez znacznika i bez gniazda, zwykle nie reguluje docisku i nie należy jej obracać na siłę.

Rolek szukaj po otwarciu skrzydła na oścież, na bocznej krawędzi, a w większych oknach także u góry i na dole. Mają kształt walca lub grzybka, czasem z owalną albo wielokątną główką. Znacznik pokazuje aktualne ustawienie: skierowany do uszczelki oznacza tryb zimowy, na zewnątrz tryb letni, a ustawiony wzdłuż krawędzi pozycję środkową.

Czy wszystkie okna mają tryb zima-lato?

Nie wszystkie, choć regulowane rolki ma większość współczesnych okien PCV. Leroy Merlin pisze o funkcji obecnej praktycznie we wszystkich produkowanych dziś oknach, a Castorama zaznacza, że w modelach sprzed kilkunastu lat mimośrodowych rolek może nie być. Różnica wynika z wieku i rodzaju okuć, więc o konkretnym oknie rozstrzygają tylko oględziny rolek. Nowoczesne okna drewniane mają podobny mechanizm, ale ich okucia wymagają regularnej kontroli i smarowania.

Jakie narzędzia są potrzebne do regulacji okien na zimę?

Najczęściej wystarcza klucz imbusowy 4 mm. Zależnie od producenta okuć może być potrzebny klucz Torx, klucz płaski lub systemowy dopasowany do modelu, płaski śrubokręt albo kombinerki, którymi chwyta się i obraca rolkę. Niektóre okucia pozwalają na regulację bez narzędzi. Rękawice ochronne poprawiają chwyt i chronią dłonie przy metalowych okuciach.

Jak ustawić tryb zimowy w oknie krok po kroku?

Całą regulację docisku wykonasz od strony pokoju, przy otwartym skrzydle, w kilku powtarzalnych czynnościach.

1. Otwórz skrzydło na oścież, oczyść uszczelki i okucia z kurzu. Obejrzyj uszczelki: popękanych lub stwardniałych sama regulacja nie naprawi.
2. Zrób test kartki przed zmianą, żeby wiedzieć, od jakiego docisku zaczynasz.
3. Znajdź wszystkie rolki na obwodzie skrzydła. Ich liczba zależy od wielkości okna, a materiał o regulacji okien na zimę podaje od 4 do 12 elementów regulujących na jednym skrzydle.
4. Obróć każdą rolkę kluczem lub kombinerkami tak, aby znacznik znalazł się jak najbliżej uszczelki.
5. Ustaw wszystkie rolki na skrzydle w tej samej pozycji. Rolka zostawiona w trybie letnim daje w tym miejscu słabszy docisk.
6. Zamknij okno i obróć klamkę. Nieco większy opór jest normalny, ale przy bardzo dużym oporze lekko poluzuj rolki.
7. Powtórz test kartki w kilku miejscach obwodu.

W którą stronę przekręcić rolki na zimę?

Liczy się końcowe położenie znacznika, a nie kierunek obrotu klucza: na zimę znacznik ma wskazywać uszczelkę, czyli wnętrze pokoju. Rolkę zwykle można obracać w obie strony, dlatego obrót „w prawo” lub „w lewo” nie jest uniwersalną wskazówką.

Zakres obrotu: z trybu letniego na zimowy to pół obrotu (180°), a z pozycji środkowej ćwierć obrotu (90°), jak wyjaśnia poradnik o trybie zimowym w oknach PCV.

Ile rolek przestawić w drzwiach balkonowych i oknach dachowych?

W drzwiach balkonowych postępujesz tak samo jak w oknie, tylko elementów regulacji jest więcej i każdy trzeba przestawić osobno. Poradnik producenta okien DAKO opisuje zwykle jeden przełącznik w połowie wysokości skrzydła standardowego okna i najczęściej trzy w drzwiach balkonowych.

Ta liczba nie zgadza się z danymi o 4-12 rolkach na skrzydle. Rozbieżność może wynikać z tego, że nie każda rolka ryglująca ma regulację docisku, bo część jest okrągła i nieruchoma. Praktyczna zasada: obejrzyj cały obwód skrzydła i przestaw każdą rolkę, która ma znacznik lub gniazdo na klucz.

Jak przestawić okna dachowe na tryb zimowy?

Zasada jest ta sama co w oknach pionowych: element regulujący ustawia się w pozycji mocniejszego docisku, a jego wygląd i potrzebne narzędzie zależą od producenta okuć. Szczegóły dla okien jednej marki opisuje tekst o trybie zimowym w oknach dachowych Velux.

Jak sprawdzić docisk okna po regulacji?

Włóż kartkę papieru między skrzydło a ramę, zamknij okno, przekręć klamkę i spróbuj wyciągnąć kartkę: wyraźny opór oznacza prawidłowy docisk. Test powtórz przy klamce, u góry, na dole i od strony zawiasów, bo docisk może się różnić na obwodzie.

Przy niskiej temperaturze na zewnątrz nieszczelność wyczujesz też dłonią przyłożoną do styku ramy i skrzydła. Wynik testu kartki odczytasz z tabeli w ostatniej sekcji.

Kiedy przestawić okna na zimę, a kiedy z powrotem na lato?

Na tryb zimowy przestaw okna jesienią, gdy w domu rusza ogrzewanie, zwykle w październiku lub listopadzie. Na tryb letni wróć wiosną, po ostatnich przymrozkach, najczęściej w marcu albo kwietniu.

Kalendarz jest tylko podpowiedzią. Gdy przy zamkniętym oknie czuć chłód od ramy, nie czekaj do listopada. Gdy okno w pozycji środkowej dobrze przechodzi test kartki, nie musisz go przestawiać.

Czy przestawianie okien dwa razy w roku szkodzi uszczelkom?

Nie, uszczelkom szkodzi mocny docisk utrzymywany przez cały rok, a nie sezonowa zmiana ustawienia rolek. Stale ściśnięta uszczelka szybciej się spłaszcza i twardnieje, a klamka i okucia pracują pod większym obciążeniem. Latem słabszy docisk odciąża uszczelki i ułatwia wymianę powietrza.

Zbyt szczelne okno zimą też ma minus: przy rzadkim wietrzeniu na ramie, skrzydle lub parapecie od strony pokoju może zbierać się skroplona para. To sygnał, żeby zmniejszyć docisk do pozycji środkowej i regularnie wietrzyć pomieszczenie.

Co zrobić, gdy po przestawieniu okna nadal wieje?

Jeśli rolki są w trybie zimowym, a okno dalej przepuszcza powietrze, przyczyna leży zwykle w uszczelkach, zawiasach albo odkształconym skrzydle. Tabela łączy objaw z prawdopodobną przyczyną i następnym krokiem.

Uszczelki bez pęknięć umyj i zabezpiecz preparatem silikonowym, a okucia przesmaruj, żeby nie zacinały się przy zamykaniu. Taśmy, wymianę uszczelek i inne metody doszczelniania opisuje poradnik jak uszczelnić okna na zimę. Gdy skrzydło drzwi balkonowych jest przekoszone i potrzebny będzie fachowiec, sprawdź wcześniej, ile kosztuje regulacja okna balkonowego.